Ngày đầu đi làm, không ít bạn sinh viên đứng trước tủ đồ rất lâu. Chúng tôi gặp tình huống này liên tục khi trò chuyện với các bạn mới ra trường. Mặc quá cầu kỳ thì sợ lạc lõng, xuề xòa quá lại sợ bị nhìn như chưa nghiêm túc. Vì vậy bài viết này sẽ đi qua từng bước, từ cách đọc môi trường làm việc đến cách chọn mẫu áo sơ mi đồng phục công sở sao cho gọn gàng và dễ mặc. Mục tiêu không phải là thời trang, mà là một bộ đồ giúp bạn thấy tự tin ngay buổi sáng đầu tiên.
Buổi đầu đi làm, nhiều người lúng túng ngay từ bộ đồ
Có bạn kể với chúng tôi rằng mình khoác một chiếc vest kín bưng, đến nơi mới biết cả văn phòng chỉ mặc áo thun polo. Có bạn khác đi giày thể thao, quần jeans và thấy mình khác biệt quá mức. Cả hai trường hợp đều không hẳn sai. Chỉ là chưa khớp với môi trường xung quanh.
Trang phục là thứ người khác nhìn thấy đầu tiên, trước cả khi họ nghe bạn nói. Nó góp phần tạo ấn tượng ban đầu với sếp và đồng nghiệp. Bạn không cần hoàn hảo, nhưng cần trông chỉn chu và phù hợp. Phần còn lại sẽ đến từ thái độ làm việc.
Đọc văn hoá công ty trước khi chọn trang phục
Mỗi môi trường làm việc có một nhịp riêng. Văn phòng hành chính và ngân hàng thường khá nghiêm túc, nên sơ mi và quần tây gần như là chuẩn mực. Công ty công nghệ thoải mái hơn nhiều, đôi khi áo thun gọn gàng cũng được chấp nhận. Bộ phận dịch vụ khách hàng lại hay có quy định riêng để đồng bộ hình ảnh thương hiệu.
Cách đơn giản nhất là quan sát trong tuần đầu. Hãy xem người lâu năm mặc gì, cấp trên mặc gì. Bạn cũng có thể hỏi bộ phận nhân sự về quy định trang phục ngay khi nhận việc. Hỏi sớm không bị coi là thiếu chuyên nghiệp. Ngược lại, nó cho thấy bạn tôn trọng văn hoá nơi này.
Nếu chưa rõ quy định, hãy chọn phương án trung tính. Sơ mi trơn màu nhạt cùng quần tây đen hoặc xám gần như không bao giờ sai. Sau khi đã hiểu nhịp công ty, bạn có thể điều chỉnh dần.
Tác phong nơi làm việc, không cần cầu kỳ vẫn được
Trang phục chỉ là một phần của tác phong. Giờ giấc đúng hẹn, cách xưng hô lễ phép với cấp trên và thái độ hoà nhã với đồng nghiệp mới là nền tảng lâu dài. Một bộ đồ giản dị nhưng gọn gàng luôn được đánh giá tích cực hơn một bộ đồ đắt tiền mà nhăn nhúm.
Gọn gàng và chỉn chu là điều bạn nên hướng tới. Quần áo ủi phẳng, giày sạch và kiểu tóc đơn giản là đủ để người khác thấy bạn nghiêm túc. Thái độ học hỏi cũng thể hiện qua cách ăn mặc: đừng quá khác người, cũng đừng cố gắng gây chú ý.
Chọn áo sơ mi công sở: vải, form và màu
Áo sơ mi là món đồ bạn sẽ mặc nhiều nhất trong tuần, nên đáng để chọn kỹ. Chất vải cotton pha polyester thường là lựa chọn an toàn cho người mới. Cotton nguyên chất thoáng mát nhưng dễ nhăn. Vải pha ít nhăn hơn và dễ giặt ủi, rất hợp với lịch đi làm bận rộn.
Form dáng nên vừa vặn. Không ôm sát làm bạn gò bó, cũng không rộng thùng thình làm mất dáng. Khi thử, hãy cài hết cúc rồi đưa tay ra phía trước. Nếu vạt áo bị kéo căng hoặc cổ áo xộc xệch, size đó chưa phù hợp. Đừng ngại nhờ người bán hướng dẫn thêm.
Về màu sắc, trắng là lựa chọn dễ phối nhất. Xanh nhạt vừa trang trọng vừa tươi tắn, rất hợp với mùa nóng. Ghi xám ít lộ bụi bẩn và phù hợp với người muốn giữ vẻ trầm hơn một chút.
Các kiểu sơ mi và thời điểm nên dùng
Sơ mi trơn cổ đứng hoặc cổ bẻ truyền thống là lựa chọn an toàn cho môi trường trang trọng như ngân hàng hay hành chính. Với văn phòng năng động hơn, sơ mi kẻ sọc nhỏ hoặc caro nhẹ mang lại cảm giác dễ gần mà vẫn đúng mực.
Họa tiết cần tiết chế. Một chiếc áo họa tiết lớn hoặc quá sặc sỡ có thể khiến người đối diện mất tập trung vào cuộc trò chuyện. Nếu thích họa tiết, hãy chọn loại nhỏ, tông màu dịu và chỉ mặc một hai lần mỗi tuần.
Khi công ty có quy định đồng phục
Nhiều doanh nghiệp yêu cầu đồng phục theo mẫu và màu thống nhất để tạo sự đồng bộ. Bạn có thể nhận biết bằng cách hỏi trong buổi hướng dẫn ban đầu hoặc quan sát nhân viên hiện tại. Khi đã có đồng phục, việc giữ gìn cũng quan trọng không kém. Hãy giặt đúng hướng dẫn và tránh phơi nắng gắt để không phai màu.
Chúng tôi từng tham khảo một bộ đồng phục văn phòng đơn giản gồm sơ mi trắng và quần tây xám. Bộ này dễ mặc hằng ngày và tiết kiệm thời gian chọn đồ buổi sáng. Nếu công ty bạn có yêu cầu tương tự, bạn có thể tham khảo các mẫu áo sơ mi đồng phục công sở để so sánh chất liệu và form dáng trước khi quyết định. Việc xem trước cũng giúp bạn biết mình cần loại vải nào cho lịch làm việc thực tế.
Nếu bạn đang học ngành công nghệ hay muốn theo đuổi lập trình, trang phục chỉ là một khía cạnh của nghề nghiệp. Phần nền tảng và cách học mới là điều quyết định lâu dài. Bạn có thể đọc lộ trình học lập trình cho người mới để hình dung các bước cần đi.
Ngân sách sắm đồ đi làm cho người mới
Lương đầu tiên thường chưa ổn định, nên bạn cần ưu tiên những món thiết yếu. Một gợi ý thực tế là 3 đến 4 áo sơ mi, 2 quần tây và một đôi giày đơn giản. Với bộ này, bạn có thể luân phiên mặc trong tuần mà không bị nhàm.
Đầu tư thêm nên đến sau khi bạn đã hiểu nhu cầu thật của công việc. Đừng mua quá nhiều món chỉ vì cảm thấy phải có. Tiết kiệm đúng chỗ, chẳng hạn mua vài món vừa vặn và bền, thường hiệu quả hơn chạy theo số lượng.
Những lỗi người mới hay mắc về trang phục
Lỗi phổ biến nhất là mặc đồ mới chưa giặt. Vải mới thường còn hồ, dễ gây ngứa và nhìn cũng không tự nhiên. Lỗi thứ hai là đồ nhăn hoặc bạc màu vì giặt sai cách. Hãy ủi phẳng trước khi đi làm và thay những món đã xỉn màu.
Lỗi thứ ba là chọn đồ quá bó hoặc quá hở khi làm việc văn phòng. Lỗi cuối là thay đổi phong cách quá nhanh, khiến đồng nghiệp khó nhận ra bạn. Hãy thay đổi từ từ để mọi người quen dần với hình ảnh mới.
Ba tháng đầu xây dựng phong cách công sở
Tháng đầu là giai đoạn quan sát. Bạn mặc bộ đồ cơ bản, lắng nghe phản hồi và xem nhịp làm việc của công ty. Đây là lúc bạn học được nhiều nhất về cách người khác ăn mặc.
Sang tháng thứ hai, hãy điều chỉnh theo phản hồi và quy định của công ty. Nếu cấp trên góp ý điều gì, hãy ghi nhận và làm theo. Đến tháng thứ ba, phong cách của bạn thường đã hình thành: gọn gàng, phù hợp và mang dấu ấn cá nhân vừa đủ.
Câu hỏi thường gặp
Sinh viên mới đi làm có cần mặc sơ mi mỗi ngày không?
Không phải lúc nào cũng cần, nhưng với nhiều môi trường văn phòng thì sơ mi vẫn là lựa chọn an toàn nhất. Nếu công ty cho phép áo polo hoặc áo thun gọn gàng, bạn có thể luân phiên. Hãy hỏi rõ quy định trong tuần đầu để chắc chắn.
Làm sao biết công ty có quy định đồng phục hay không?
Cách nhanh nhất là hỏi bộ phận nhân sự khi nhận việc hoặc trong buổi hướng dẫn ban đầu. Bạn cũng có thể quan sát nhân viên hiện tại. Nếu đa số mặc đồng bộ, khả năng cao công ty có đồng phục.
Nên mua bao nhiêu áo sơ mi để đủ dùng trong tuần?
Khoảng 3 đến 4 chiếc là đủ để luân phiên, nếu bạn giặt ủi đều đặn. Điều quan trọng là có vài chiếc chất lượng tốt hơn là nhiều chiếc mỏng và dễ nhăn.
Áo sơ mi màu nào dễ phối nhất cho người mới?
Màu trắng là dễ phối nhất, kế đến là xanh nhạt và ghi xám. Ba màu này hợp với hầu hết quần tây và ít gây phân tâm trong môi trường công sở.
Có nên mặc đồ mới ngay ngày đầu đi làm không?
Nên ưu tiên đồ đã giặt và ủi phẳng, và nên mặc thử ở nhà vài lần trước để chắc chắn thoải mái. Đồ mới chưa quen người dễ làm bạn lúng túng cả ngày, và điều đó có thể lộ qua dáng đi, cách ngồi.
Nếu bạn còn băn khoăn về bộ đồ đi làm đầu tiên, đừng ngại tham khảo thêm kinh nghiệm từ người đi trước hoặc hỏi trực tiếp bộ phận nhân sự. Chúc bạn có buổi đầu đi làm thật tự tin.